Културна соработка меѓу Македонците од Хрватска и Грција

Македонците од Овчарани, викендов беа домаќини на своите сонародници кои со децении живеат, работат и делуваат во Хрватска. Македонските Хрвати на своите браќа од Егејска Македонија им донесоа богата културно-уметничка програма со македонски песни, ора, рецитали, која брзо прерасна во сеопшта веселба.

Културното друштво „Свети Кирил и Методиј“ е составено од членови на македонското малцинство во Хрватска. Тие се Македонци кои станале внатрешни имигранти од истата земја за време на Југославија, но по распадот на Југославија добиле хрватско државјанство и статус на национално малцинство, бидејќи останале таму како етнички Македонци. Тие уживаат целосни малцински права, со финансирање од хрватската држава за културните и образовните активности на нивните здруженија, како што им објасни на граѓаните на Овчарани, претседателката на Здружението „Свети Кирил и Методиј“, Милена Златеска.

Пред присутните се обрати претседателката на Здружението „Свети Кирил и Методиј“, Милена Златеска чиј говор го пренесуваме во целост:

„Почитувани гости, драги пријатели, дами и господа, голема чест и посебна радост ми е што денес сум со вас.
Ве поздравувам како претседател на Македонското културно друштво на Истарскиот округ „Свети Кирил и Методиј“ од Пула, како член на Управниот одбор на Македонската заедница во Република Хрватска, како член на Редакцијата на Македонски глас, член на Советот на Македонското национално малцинство за градот Пула и секретар на Македонската православна црква „Свети Јоаким Осоговски“ на Општина Пула.

Македонската заедница во Република Хрватска постои и е активна веќе 33 години и е составена од 6 македонски културни здруженија, имено: МКД „Охридски бисер“ од Загреб, МКД „Браќа Миладиновци“ од Осиек, МКД „Билјана“ од Задар, МКД „Македонија“ Сплит, МКД „Илинден“ од Риека и МКД ИЗ „Свети Кирил и Методиј“ од Пула.

Заедницата и сите овие здруженија се финансирани од Советот на национални малцинства во Република Хрватска, преку програми.

Во Советот на национални малцинства на Република Хрватска имаме и македонски претставник, а во Парламентот сме претставени од член на бошњачкото национално малцинство, кој ги претставува и националните малцинства на Словенија, Албанија и Црна Гора.

Преку Заедницата, се испечатени шест броја на списанието „Македонски глас“ годишно, 32 години.

Преку Заедницата, годишно се објавуваат и две или три книги, кои исто така се финансирани од Советот на национални малцинства на Република Хрватска. Меѓу нив се и 6 мои двојазични збирки поезија.

Во Република Хрватска, покрај Заедницата на Македонците, работи и е активна и Македонската православна црква, која исто така се финансира од буџетот на Република Хрватска.

Во Загреб имаме Македонска православна црква на која сме особено горди. Македонски православни црковни заедници се регистрирани во Загреб, Пула, Риека и Сплит.

Македонската православна црковна заедница „Св. Јоаким“ Осоговски“ од Пула работи и е активна веќе 30 години, а е финансирана и од градот Пула. Од оваа година работат две парохии, едната за Загреб и Сплит, а другата за Риека и Пула, на кои парохии служат двајца свештеници со седиште во Загреб и Риека.

Во Република Хрватска, продолжуваат да работат и да бидат активни Окружните и Градските совети и претставници, каде што имаме доволен број регистрирани Македонци. Поточно, во Пула, Советот на Македонското национално малцинство работи веќе 22 години и е финансиран од буџетот на градот Пула. Во Истра имаме претставник на Македонското национално малцинство и тој е финансиран од буџетот на жупанијата.

Во Пула, Риека, Загреб, Сплит, Осиек и Дуго. Во Село, училиштата на македонски јазик работат според Модел Ц од прво до осмо одделение, а во Осиек, Риека и Загреб, македонскиот јазик се изучува и во средно училиште, исто така според Модел Ц. Оценките на учениците се евидентираат во извештај и календар, наставниците се вработени преку Министерството за образование и спорт на Република Хрватска.

Училиштето во Пула работи веќе 18 години, а Одделот за Македонистика во Риека работи веќе 17 години и е од големо значење, не само за нас кои живееме во Република Хрватска, туку и за цела Македонија.

Поточно, во врска со работата на клубовите, можам да кажам особено за клубот во Пула, чиј претседател сум и јас. Покрај финансирањето од Советот за национални малцинства на Република Хрватска, тој е финансиран и од Округот Истра, градот Пула и Министерството за наука, образование и млади на Република Хрватска, преку поднесени програми, кои треба да се спроведуваат во текот на целата година.

Во текот на целата година организираме пет културни настани: Денови на Македонската култура, Денови на Глаголицата, Денови на Кочо Рацин, Денови на Македонското кино и Фестивалот на разликите во јазикот и говорот во Истра, сличности и разлики со македонскиот јазик.

Деновите на Македонската култура во Истра ги отвораме за Божиќ, а ги затвораме за Свети Никола, што значи дека сите верски и државни македонски празници се слават на овој културен настан.

Друштвото има осум одделенија: фолклор, хор, оркестар, литература, ликовни уметности.

Овие настани меѓу Македонците што живеат во различни делови од Европа се многу позитивни и помагаат да се зачува и промовира македонскиот културен и јазичен идентитет насекаде!

На 26.09.2025 година, Македонското културно друштво на округот Истра „Свети Кирил и Методиј“, со седиште во градот Пула, Хрватска, беше домаќин на Културно-просветното друштво Овчарани од Лерин.

Очекуваме повеќе вакви настани во иднина каде што ќе учествуваат многу клубови и со размена на гостопримство меѓу нив, за да можат малите деца да имаат контакт со Македонци од сите места каде што живеат.

Културната средба на Македонците од Грција и Хрватска беше организирана од страна на македонската Граѓанска асоцијација „Не’ има“ со седиште во Прилеп.

https://npokrstemisirkov.blogspot.com/2025/09/blog-post_29.html?spref=fb&fbclid=IwY2xjawNPrwtleHRuA2FlbQIxMQABHrZUpkaOLycJQ5UUtfCc9CopmJyCFUY_Rgkf3X9Yli_wQnVgl5bSu8rd6k-n_aem_Slwa7Bwr7ksf6G0jS8X3lg